GioiGiang.comGiỏi Giang
Tình huống khó của mẹ đi làm

Con bỗng không chịu đi nhà trẻ mỗi sáng: mẹ phải đi làm thì xử lý ra sao

Con đang đi nhà trẻ bình thường bỗng khóc, níu mẹ mỗi sáng: cách tìm nguyên nhân, giữ buổi sáng trôi đúng giờ làm, trao đổi với cô và khi nào nên hỏi chuyên gia.

Small Vietnamese child in a raincoat clinging to a mother kneeling at a kindergarten gate in Hai Phong, morning drizzle, teacher hand reaching out, all faces turned away

Con đã đi nhà trẻ quen mấy tháng, bỗng một sáng khóc, níu cửa, không chịu vào lớp, và chuyện đó lặp lại cả tuần: đây là tín hiệu nên tìm hiểu, không phải chỉ là con làm nũng. Nguyên nhân có thể đơn giản như con vừa ốm dậy, vừa có em, vừa đổi cô, cũng có thể là điều gì đó ở lớp con chưa nói được. Việc của mẹ là vừa giữ buổi sáng trôi đi để kịp giờ làm, vừa lần ra lý do trong vài ngày.

Bài này không bàn chuyện con đi nhà trẻ lần đầu, đó là giai đoạn làm quen có cách xử lý riêng. Ở đây là tình huống con đã quen rồi bỗng thay đổi, đúng lúc mẹ không thể đến cơ quan muộn mãi. Phần dưới đi qua cách tìm nguyên nhân, cách sắp buổi sáng, cách trao đổi với cô giáo, cách nói với nơi làm, và khi nào cần hỏi bác sĩ hay chuyên gia.

Những nguyên nhân hay gặp và cách nhận ra

Trước khi tìm cách dỗ, thử tìm lý do. Quan sát con vài ngày và đối chiếu với bảng dưới. Bảng chỉ là gợi ý để hỏi đúng chỗ, không phải để kết luận.

Nguyên nhân có thểDấu hiệu hay đi kèmBạn có thể hỏi gì
Vừa ốm dậy hoặc nghỉ dàiCon quen ở nhà với mẹ, mệt, ăn ngủ chưa lại nhịpHỏi cô xem con ăn ngủ ở lớp thế nào mấy ngày gần đây
Thay đổi ở nhàCó em bé, chuyển nhà, bố mẹ cãi nhau, người trông thay đổiTự hỏi mấy tuần qua nhà có gì khác
Thay đổi ở lớpĐổi cô, đổi lớp, bạn thân nghỉ, lớp có bạn mới hay giành đồHỏi cô có thay đổi gì về người, chỗ ngồi, lịch sinh hoạt
Một trải nghiệm khó chịuCon nhắc mãi một chuyện, sợ một chỗ, một giờ, một người cụ thểHỏi con nhẹ nhàng qua chơi, kể chuyện, không gặng hỏi
Không khoẻ mà chưa nói đượcKêu đau bụng, đau đầu buổi sáng, ăn kém, ngủ kémĐưa con đi khám để bác sĩ đánh giá

Phần lớn trường hợp là nguyên nhân thuộc ba dòng đầu và qua đi sau vài tuần khi được xử lý nhẹ nhàng. Dòng thứ tư và thứ năm cần chú ý kỹ hơn, vì đó là những chuyện con cần người lớn đứng ra.

Buổi sáng vẫn phải kịp giờ: sắp lại từ tối hôm trước

Khi con đang khó vào buổi sáng, mọi phút trễ đều làm tình hình căng thêm. Dời bớt việc sang tối hôm trước để buổi sáng chỉ còn những bước cần thiết:

  1. Tối hôm trước cùng con chuẩn bị quần áo, ba lô, chọn một món đồ nhỏ con mang theo, để con có cảm giác được quyết định một phần.
  2. Dậy sớm hơn mười lăm phút so với ngày thường, để có khoảng đệm cho những phút con khóc mà mẹ không phải hối thúc.
  3. Giữ trình tự buổi sáng giống nhau mỗi ngày: thức dậy, vệ sinh, ăn sáng, đi giày, ra cửa. Sự lặp lại giúp trẻ dự đoán được và bớt lo.
  4. Trên đường đi, nói về những điều cụ thể con sẽ làm ở lớp và giờ mẹ đến đón, ví dụ sau giờ ngủ trưa và ăn xế.
  5. Ở cổng lớp, chào ngắn gọn, ôm, nói câu chào quen thuộc rồi trao con cho cô. Chia tay kéo dài làm con khóc lâu hơn.
  6. Không lén bỏ đi khi con không để ý, vì lần sau con sẽ bám chặt hơn do sợ mẹ biến mất.
  7. Nhắn hỏi cô sau khoảng nửa giờ. Phần lớn trẻ nín khá nhanh sau khi mẹ đi, biết điều này giúp mẹ đi làm yên tâm hơn.

Trao đổi với cô giáo: hỏi đúng, nghe kỹ

Hẹn nói chuyện ngoài giờ đông đúc. Giờ đưa đón cô bận và có nhiều phụ huynh. Xin vài phút vào lúc vắng, hoặc nhắn hẹn một cuộc gọi ngắn.

Kể quan sát, đừng kết luận. Mấy hôm nay con không muốn vào lớp, hay nhắc tới giờ ngủ trưa, ở nhà con cũng ngủ kém hơn. Cô có để ý con có gì khác không. Cách nói này mời cô cùng tìm hiểu thay vì phòng thủ.

Hỏi về những thay đổi gần đây. Lớp có đổi người, đổi chỗ, có bạn mới, có hoạt động mới nào không. Cô thường thấy những điều mẹ không thấy.

Thống nhất một cách đón con buổi sáng. Ví dụ cô ra đón con ở cổng, giao cho con một việc nhỏ như tưới cây hay xếp ghế, để con có lý do muốn vào.

Hẹn trao đổi lại sau một tuần. Để cả hai bên biết cách làm có hiệu quả không và cần đổi gì.

Nếu nghi ngờ có chuyện không an toàn. Khi con có vết thương không rõ lý do, sợ hãi một người cụ thể, hoặc kể những chuyện khiến bạn lo ngại, hãy trao đổi trực tiếp với người phụ trách cơ sở, ghi lại những gì con nói và quan sát được. An toàn của con đặt trên mọi ngại ngùng.

Nói với nơi làm việc trong giai đoạn này

Một hai tuần con khó vào lớp có thể làm bạn đến cơ quan muộn vài lần. Thay vì xin lỗi từng ngày, báo trước với quản lý một lần: con đang có giai đoạn khó khi đến lớp, trong hai tuần tới có thể có ngày em đến muộn khoảng nửa giờ, em sẽ bù cuối ngày hoặc làm tại nhà buổi tối. Một lời báo có thời hạn và có phương án dễ được chấp nhận hơn nhiều lời xin lỗi rời rạc.

Nếu gia đình có hai người lớn, chia việc đưa con trong giai đoạn này. Có những trẻ khóc với mẹ nhưng vào lớp dễ hơn khi bố đưa, đơn giản vì cách chia tay khác. Thử đổi người đưa vài ngày là một cách vừa giảm tải cho mẹ vừa giúp con.

Cũng nên chuẩn bị tinh thần là một số buổi sáng sẽ không suôn sẻ. Khi điều đó xảy ra, đừng mang cảm giác thất bại vào cả ngày làm việc. Một buổi sáng con khóc không nói lên bạn là mẹ tồi, và cũng không nói lên con sẽ mãi như vậy.

Nếu nơi làm có giờ vào ca linh hoạt, xin dời giờ vào muộn hơn một chút trong hai tuần và về muộn tương ứng. Nhiều trẻ vào lớp dễ hơn khi đến sớm, lúc lớp còn vắng và cô có thời gian đón từng bạn, nên cũng có thể thử theo hướng ngược lại: đưa con đến sớm hơn, mẹ vào cơ quan đúng giờ mà không phải vội.

Ở nhà: giúp con nói ra và lấy lại cảm giác an toàn

Trẻ nhỏ ít khi nói thẳng ra con sợ gì. Chúng nói qua trò chơi, qua tranh vẽ, qua những câu hỏi lặp đi lặp lại. Dành mười lăm phút mỗi tối chơi cùng con mà không có điện thoại, để con dẫn trò chơi. Đôi khi con sẽ đóng vai cô giáo, vai bạn cùng lớp, và bạn hiểu ra điều con đang bận tâm.

Đọc với con những câu chuyện về đi học, về chia tay và gặp lại. Nói về cảm xúc bằng những từ đơn giản: con buồn khi mẹ đi, mẹ cũng nhớ con, chiều mẹ đến đón. Công nhận cảm xúc của con thay vì bảo con đừng khóc.

Buổi chiều đón con là thời điểm vàng. Đến đúng giờ đã hứa nếu có thể, dành vài phút đầu chỉ để ôm và nghe con kể. Tránh hỏi dồn hôm nay con có khóc không; hỏi về những điều cụ thể và vui như hôm nay con chơi gì, ăn gì. Khi con thấy chia tay buổi sáng luôn đi kèm gặp lại buổi chiều, nỗi lo giảm dần.

Theo dõi hai tuần: biết con đang khá lên hay cần làm thêm

Khi đang lo, mỗi buổi sáng khóc đều giống như không có gì thay đổi. Ghi chép đơn giản trong hai tuần giúp bạn nhìn ra xu hướng thật, và cũng là thông tin quý nếu sau này cần hỏi bác sĩ hay chuyên gia. Mỗi tối dành một phút ghi:

  • Buổi sáng: con khóc hay không, khóc lâu chừng nào trước khi vào lớp, ai đưa con hôm đó.
  • Lời cô kể: con nín sau bao lâu, ăn và ngủ trưa ở lớp thế nào, chơi với ai.
  • Buổi chiều và tối: tâm trạng lúc đón, con kể gì về lớp, ăn tối và đi ngủ ra sao.
  • Điều đặc biệt trong ngày: con mệt, mới ốm dậy, nhà có khách, bố mẹ về muộn, lớp có hoạt động mới.
  • Câu nói đáng chú ý của con: chép lại đúng lời con, không diễn giải.

Sau một tuần, đọc lại. Nếu thời gian khóc ngắn dần, con nín nhanh hơn, ăn ngủ ổn, thì cách đang làm có hiệu quả, chỉ cần kiên nhẫn. Nếu mọi thứ đứng yên hoặc tệ đi, hoặc những câu con nói xoay quanh một người hay một chuyện cụ thể, đó là lúc trao đổi kỹ hơn với cô, người phụ trách cơ sở, hoặc tìm chuyên gia.

Khi nào nên hỏi bác sĩ hoặc chuyên gia

Phần lớn các giai đoạn con không chịu đi nhà trẻ qua đi trong vài tuần. Nhưng có những dấu hiệu nên đưa con đi khám hoặc tìm chuyên gia tâm lý trẻ em: con kêu đau bụng, đau đầu, buồn nôn kéo dài; ăn kém, sụt cân; ngủ hay giật mình, gặp ác mộng nhiều; con thoái lui rõ như đang tự đi vệ sinh được lại tè dầm, đang nói tốt lại ít nói hẳn; con sợ hãi quá mức ở nhiều nơi khác ngoài lớp học.

Khi đi khám, kể cho bác sĩ những gì bạn quan sát được theo thời gian, bắt đầu từ khi nào, có gì thay đổi trong nhà hay lớp. Bác sĩ hay chuyên gia sẽ đánh giá; bạn không cần tự gán tên cho tình trạng của con, và cũng không nên so con với anh chị em hay bạn cùng lớp.

Nếu sau khi tìm hiểu, bạn thấy môi trường lớp không phù hợp với con, chuyển lớp hoặc chuyển nơi gửi là lựa chọn hợp lý. Đó không phải là chiều con, mà là tìm nơi con thấy an toàn để lớn lên. Quyết định này nên bàn kỹ với người cùng nuôi con, cân nhắc cả quãng đường, giờ giấc và công việc của bố mẹ.

Câu hỏi thường gặp

Có nên cho con nghỉ ở nhà vài hôm khi con khóc nhiều?

Nếu con không ốm, cho nghỉ thường làm việc quay lại lớp khó hơn. Tốt hơn là giữ nhịp đi học, có thể đón sớm hơn vài ngày đầu nếu sắp xếp được. Khi con ốm hoặc có dấu hiệu lo ngại về an toàn ở lớp, đó là chuyện khác.

Hứa thưởng quà nếu con không khóc có được không?

Có thể giúp trong vài ngày nhưng dễ thành điều kiện, con khóc để đòi quà. Thay vào đó, khen nỗ lực cụ thể như con đã chào cô rất to, và dành phần thưởng là thời gian bên mẹ buổi tối, như đọc thêm một cuốn truyện.

Con chỉ khóc với mẹ, với bố thì không, có sao không?

Khá thường gặp. Trẻ hay bộc lộ cảm xúc mạnh nhất với người con thấy gắn bó và an toàn nhất. Trong giai đoạn khó, để bố đưa con vào buổi sáng thường giúp ích, mẹ đón buổi chiều để giữ khoảng gặp lại vui.

Cô giáo bảo cứ để con khóc rồi sẽ quen, có đúng không?

Phần lớn trẻ nín nhanh sau khi bố mẹ đi, nên lời cô thường có cơ sở. Nhưng nếu con khóc kéo dài nhiều tuần, kèm thay đổi về ăn ngủ hay sợ hãi rõ, cần tìm hiểu thêm thay vì chỉ chờ. Bạn có quyền hỏi cô về những gì xảy ra ở lớp.

Làm sao để mẹ không khóc theo con ở cổng lớp?

Chia tay ngắn, giọng bình tĩnh, rồi đi. Nếu thấy mình xúc động, cứ để cảm xúc đó ra khi đã ra khỏi tầm mắt của con. Trẻ đọc nét mặt của mẹ rất nhạy; mẹ tin con ổn thì con cũng dễ tin hơn.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138